« Ἡ δύναμή σου πέλαγο και ἡ θέλησή μου βράχος »
Δ. Σολωμός

«Δε θα γράφεις, όταν δεν έχεις κέφι χρυσό μου κορίτσι, ούτε όταν δεν έχεις τίποτα να πεις.

Δε θα ήταν καλό να βάλουμε στη ζωή μας καταναγκαστικά έργα, όσο μικρά και να ’ναι.»
Γ. Σεφέρης

Κυριακή, 19 Ιανουαρίου 2014

Νέα VS Αρχαία

«... ούτε μου άρεσαν ποτέ οι άνθρωποι που αρίστευαν στα πάντα. Ένας άνθρωπος που αριστεύει στα πάντα θα πει ότι δεν έχει καμία ιδιαίτερη κλίση, καμία προτίμηση, δεν έχει κάνει μιαν επιλογή.»
Γ. Ρίτσος (απόσπασμα από συνέντευξη)

Όσο ήμουν μαθήτρια και μετέπειτα φοιτήτρια μπορεί να είχα μια αδυναμία και κλίση στα Νεοελληνικά μαθήματα αλλά μου άρεσαν και τα Αρχαία και δη το άγνωστο όταν πρωτοασχολήθηκα στη Β΄ λυκείου. Τώρα που καλούμαι να τα διδάξω μπορεί να έχω σε εκτίμηση και τους δύο τομείς αλλά αν και είναι νωρίς για αυτοκριτική νιώθω να μου ταιριάζουν τα Νέα.

Στα Νέα με γοητεύει η ιδέα πως ίσως οι σκέψεις μου εφάπτονται σε ένα σημείο με τις σκέψεις του δημιουργού. Ένας καθηγητής μου στη Σχολή έλεγε ότι εμείς πρέπει να θέτουμε ερωτήματα στο κείμενο, ότι η λογοτεχνία είναι ένα «πώς». Είναι γεγονός πως στην εκπαίδευση ως έχει, υπάρχει εκείνος ο περιορισμός στη σκέψη αλλά υπάρχει ο τρόπος να προκαλέσεις μια διεύρυνση στην οπτική του παιδιού. Τι όμορφο συναίσθημα όταν οι μαθητές προτείνουν μια σκέψη που δεν πέρασε από το μυαλό μου! Προσπαθώ να μη μαθαίνω στα παιδιά μου «τι» να σκέφτονται αλλά «πώς» και φυσικά θέλω να αποφεύγεται η άμετρη ανάλυση κι η ξερή ερμηνεία. Τέλος, μ' αρέσει ο διάλογος και κυρίως ο αντίλογος που διεξάγεται με αφορμή ένα κείμενο ή ένα θέμα έκθεσης. Ο καθένας παραθέτει τις εμπειρίες του, ταυτίζεται ή απομακρύνεται, σκέφτεται, προσεγγίζει. Άλλωστε ήμουν τυχερή, από το γυμνάσιο ως το Πανεπιστήμιο είχα καλούς δασκάλους στα Νέα οπότε υποθέτω πως σε μεγάλο βαθμό έπαιξε κι αυτό τον ρόλο του.

Στην αντίπερα όχθη τα Αρχαία. Αν εξαιρέσει κανείς τη σχολική ιδέα που επικρατεί για τη μετάφραση των κειμένων και για την ανούσια πλην άχρηστη πολλές φορές προσκόλληση ορισμένων σε ασήμαντες λεπτομέρειες, τα αρχαία είναι για μένα πρόκληση! Συγκεκριμένα το άγνωστο που δε χρειάζεται να διαβάσεις μετάφραση αλλά να τη «βγάλεις»  εσύ ο ίδιος, να νιώσεις το κείμενο και τα νοήματά του, να το βάλεις σε μια σειρά. Αρωγοί εδώ λιγότεροι καθηγητές μα πάραυτα σημαντικότατοι. Ωστόσο με θλίβει η χρόνια πεποίθηση που επικρατεί ότι η προσέγγιση και εξέταση των κειμένων πρέπει να γίνεται με συγκεκριμένο τρόπο.

Είναι γεγονός πως κάτι γίνεται λάθος με τη διδασκαλία των φιλολογικών μαθημάτων στα σχολεία. Ίσως γι' αυτό υπάρχει αυτή η απαξίωση και η υποβάθμιση για τις ανθρωπιστικές σπουδές. Κι όμως αν μπορούσαν όλοι να νιώσουν τη γοητεία των μαθημάτων αυτών κι αν οι εκπαιδευτικοί πρώτοι από όλους δίδασκαν με πάθος, σύμφωνα με τις κλίσεις τους κι εντάσσοντας νέα μέσα και τεχνολογίες τότε μάλλον τα πράγματα θα ήταν καλύτερα.
Τέλος, είναι σημαντική η ενθάρρυνση προς του μαθητή. Η επισήμανση των θετικών βημάτων του, της προόδου του ώστε να γεννηθεί μέσα του το φιλότιμο και το πείσμα.

Πολλά τα «καλά θα ήταν να...», τα σχέδια, οι βλέψεις. Είμαστε πολύ μικροί για να κρίνουμε και να συμβουλεύουμε μα αρκετά μεγάλοι για να αντιληφθούμε τα λάθη και τα ορθά. Αρχικά ας δουλέψουμε επίμονα κι ας οπλιστούμε με θετική αύρα, ας πέσουμε κι ας ξανασηκωθούμε κι έπειτα θα βρούμε τον εαυτό μας μέσα στο νέο μας ξεκίνημα, μέσα στο όνειρό μας που μετ' εμποδίων πραγματοποιείται.
Ποιος ξέρει; ίσως να είμαστε εμείς η νέα γενιά εκπαιδευτικών που θα αλλάξει κάτι!!


«Κι αντί να ψάχνεις τριαντάφυλλα στα στήθη
αυτών που χάμω τα πετάξανε
Φτιάξε καρδιά μου
το δικό σου παραμύθι
αλλιώς τη βάψαμε»

5 σχόλια:

  1. Μακάρι το "ίσως" σου να βγει αληθινό, θαλασσάκι μου. Μακάρι να είναι έτσι, γιατί το εκπαιδευτικό σύστημα χρειάζεται ανθρώπους φωτισμένους, με αγάπη για το αντικείμενο τους, αλλά κι ενδιαφέρον για τον άνθρωπο. Όχι άλλη νοητική γάγγραινα και συναισθηματικό λήθαργο. Όταν όλα συνυπάρχουν και κουμπώνουν αρμονικά, τότε οι αχτίδες θα παρασύρουν κι άλλους στο φως. Ο καθηγητής/δάσκαλος είναι σε θέση "γκουρού", αν καταλάβει την δυναμική της και την χειριστεί αναλόγως.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Έχουμε σίγουρα πολύ δρόμο μπροστά μας ως χωρά για να πετύχουμε στην παιδεία και το αντιλαμβάνομαι. Το ζήτημα είναι να υπάρχει θέληση έστω κι από μερικούς και μπορεί κάτι να καταφερθεί, κάτι να αλλάξει. Και θέληση σίγουρα υπάρχει, τώρα μένει η προσπάθεια!

      φιλιά

      Διαγραφή
  2. Στο σχολείο μας, Αλς, κάποιοι παλιοί μας μαθητές και νυν πτυχιούχοι ή τελειόφοιτοι, έχουν έρθει εθελοντικά και έχουν στήσει ένα καταπληκτικό "δίκτυο" ( φροντιστήριο κανονικό, δηλαδή..) μέσα στο σχολείο, τα απογέματα. Η διάθεσή τους για προσφορά και η δοτικότητά τους είναι ένα μάθημα για όλους εμάς τους "παλιούς".

    Χωρίς να παίρνουν "δεκάρα".

    Η χαρά μου για τους παλιούς μου μαθητές δεν κρύβεται, βέβαια. Το αναφέρω, όμως, γιατί μου έδωσες βάση τόσο με τον προβληματισμό σου για τη διδασκαλία των νέων και των αρχαίων, όσο και με τη διάθεση που βγάζει το κείμενό σου για μια ενεργητική πορεία στον επίπονο αλλά γοητευτικότατο δρόμο της εκπαίδευσης. Κι όταν ξεκινάς έτσι, σίγουρα οι μαθητές σου κερδισμένοι θα είναι - κι εσύ, ασφαλώς!

    Φιλιά.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Διονύση μου, και γω μη νομίζεις εθελοντικά τα κάνω αυτά μαζί με άλλους συναδέλφους (νέους και εμπειρότερους) σε συνεργασία με έναν σὐλλογο εδώ. Έχουν οργανώσει με μεγάλη αγάπη και προσπάθεια αυτές τις επιπρόσθετες διδασκαλίες για τα παιδιά που οι οικογένειές τους δεν έχουν τη δυνατότητα να τα στείλουν στα φροντιστήρια. Είναι όμορφο να είμαι μέρος ενός τέτοιου κινήματος που γίνεται πρώτη φορά από τον συγκεκριμένο σύλλογο. Τα παιδάκια μας όλο και αυξάνονται αφού τώρα θα κάνω τμηματάκι στην έκθεση :)

      Συγχαρητήρια και στα παιδιά σας. Ξέρεις ακόμη και για εθελοντική εργασία δύσκολα σου δίνουν την ευκαιρία όταν είσαι νέος. Αν όμως τελικά τους αποδείξεις ότι αξίζεις τότε χαμογελά όλο σου το είναι!

      φιλιά και θα σου στείλω ένα μέιλ μέσα στη βδομάδα!!

      Διαγραφή
    2. Κάτι για εθελοντική σου δράση είχα πάρει είδηση, αλλά δεν το είχα προσδιορίσει. Ε, να μη σου πω και ένα ( πολλά..) δημόσιο μπράβο; Να μη σου πω ότι και μόνο αυτή η στάση ( κι ας είναι για νέα ή για αρχαία..) είναι η ίδια η ελπίδα;

      Σε φιλώ.

      Διαγραφή

Παρακαλείται να σχολιάζετε με ευγένεια, παρρησία και ελληνικούς χαρακτήρες :) Ευχαριστώ!